سياستهاي كلان اسلامي
درآمد
سياستهاي كلان اسلام، احكام و رهنمودهاي بسياري است كه به طور كلي و در ساختاري اصولي بر تمام بخشهاي قانونمند دين حاكم است و در هيچ زمينهاي نميتواند هيچ حكمي به گونهاي با اين سياستها تنافي داشته باشد. سياستهاي كلان اسلامي، كيان اسلام را در همهي حوزههاي باورهاي ديني و استقلال فرهنگي، سياسي و اقتصادي پاس ميدارد و چگونگي رفتار مسلمانان با خود و حكومت اسلامي و رابطهي زمامداران اسلامي با مردم و همچنين رابطهي مسلمانان با بيگانگان را تشريح مينمايد و آزاديهاي فردي و اجتماعي و كرامت والاي انساني را محترم ميشمرد و مسلمانان را از وابستگي فرهنگي، سياسي و اقتصادي به بيگانگان ميرهاند و شيوهي صحيح صدور فرهنگ اسلامي و مبارزه با تهاجم فرهنگي بيگانگان را گوشزد مينمايد.
« حفظ و گسترش باورهاي ديني »
مسأله ( 2143 ) تحصيل اعتقاد به اصول و مباني اسلام و پارهاي از فروعات، بر هر مسلماني واجب است.
مسأله ( 2144 ) بر مسلمانان لازم است حقوق و روابط اجتماعي خود را برابر احكام اسلام، مرتب و منظم كنند و از بدعت و سنتهاي بيگانان پرهيز جدّي نمايند.
مسأله ( 2145 ) هر مسلماني بايد تلاش كند كه روش، رفتار و اخلاق وي برابر آموزههاي اسلامي باشد، تا هم خود سعادتمند گردد و هم بر آبرو و شرف جامعهي اسلامي بيفزايد.
مسأله ( 2146 ) رفتار مسلمان با مسلمان و بيگانه، بايد بر پايهي آموزشهاي ديني و در نهايت ميانهروي و خيرخواهي براي همه باشد.
مسأله ( 2147 ) مسلمانان بايد در مورد اشخاص ناشناسي كه لباس عالمان دين را ميپوشند، توجه ويژه داشته باشند كه اگر به شخص يا مركز ناشايستي وابستگي داشته باشند، از آنها كناره گيرند و زمينههاي پيشگيري را رعايت كنند.
مسأله ( 2148 ) مسلمانان بايد در فراگيري باورها و احكام ديني به اشخاصي كه شايستگي علمي و اخلاقي آنها محرز است، مراجعه نمايند و مواظب باشند كه در معرض گمراهي بعضي از دستههايي كه گاهي حتي به عنوانهاي به ظاهر پذيرفته، بندگان خدا را گمراه ميكنند، قرار نگيرند.
مسأله ( 2149 ) هيچ كس نبايد در مقام قضاوت، به استناد قانوني جز قانون اسلام؛ خواه از امور حقوقي باشد يا جزايي، كسي را محكوم يا حاكم سازد.
مسأله ( 2150 ) هيچ مسلماني نميتواند به عنوان دستور رئيس و مقام برتر خود، فرمان غيرشرعي او را عملي سازد و او را در جلوگيري از شعاير اسلام و غصب حقوق و آزاديهاي مشروع و كارهاي ضد اسلامي، كمك و ياري نمايد.
مسأله ( 2151 ) قانونگذاريهاي خلاف شرع و وادار ساختن مردم بر عمل به آنها و كمك به اجرا كنندگان اين قوانين، حرام است.
« استقلال فرهنگي »
مسأله ( 2152 ) از مهمترين امور اسلامي، توجّه به آموزش و پرورش فرزندان و مراقبت در حسن پيشرفت و رشد علمي و تربيتي آنهاست.
مسأله ( 2153 ) فرستادن فرزندان به كودكستانها، دبستانها و دبيرستانهايي كه اسلامي نيست و امانت، علاقهمندي و تعهد مؤسس و آموزگاران آنها به سنتهاي اسلامي ثابت و شناخته شده نيست و خطر كژانديشي و تباهي اخلاق از آن احساس ميشود، جايز نيست.
مسأله ( 2154 ) كفّار نميتوانند در سرزمينهاي اسلامي، مدرسهاي را براي مسلمانان اداره نمايند يا آموزش و پرورش فرزندان مسلمان را بر عهده گيرند و جايز نيست مسلمانان، فرزندان خود را به مدرسهها و كودكستانهاي آنها بفرستند.
مسأله ( 2155 ) تأسيس مدرسههاي مختلط؛ بهگونهاي كه سنتهاي اسلامي در ارتباط با بانوان و مردان رعايت شود، اعم از ابتدايي و عالي، و تدريس و همكاري با آنها و فرستادن فرزندان به آن مدرسهها و همچنين مدرسههايي كه در برنامههاي آموزشي آنها، آموزشهاي انحرافي نيست، اشكال ندارد و بايد مدرسهها و مراكز آموزش و پرورش و همهي مؤسسههاي مسلمانان، مانند همهي جامعهي آنها ـ تعهد به رعايت مقررات اسلامي داشته باشند.
مسأله ( 2156 ) چنانچه مدرسه و دانشگاه مورد نياز همگان، به اندازهي كافي، برابر آداب، سنتها و رعايت احكام اسلام نباشد، لازم است به تأسيس اينگونه مدرسهها و دانشگاهها بر پايهي آموزشهاي مقدس اسلام و اجراي برنامههاي ديني اقدام نمايند و برنامهاي ترتيب دهند كه از همهي طبقهها، هر كس استعداد بيشتري دارد، بتواند به فراگيري دانش ادامه دهد.
مسأله ( 2157 ) حضور در كلاس درسي كه استاد آن، فساد عقيده داشته باشد و در ضمن درس، بر عليه اسلام تبليغ كند، جايز نيست.
مسأله ( 2158 ) شركت در نشستها و بزمهاي اهل بدعت و گروههاي گمراه، حرام است؛ مگر براي كساني كه با آگاهي كامل و مهارت در ردّ آنها بخواهند باطل بودن آنها را آشكار كنند و شبهههاي آنها را نقد و رد نمايند.
مسأله ( 2159 ) رفتار بر پايهي برنامههايي كه به خلاف شعاير و احكام شرع مقدس اسلام است حرام ميباشد و جلوگيري از آنها بر هر مسلماني واجب است.
مسأله ( 2160 ) ساختن خانههاي فساد و گناه و رفتن به آن مكانها و همچنين اجاره دادن خانه براي آن حرام است.
مسأله ( 2161 ) خريد و فروش و كمك به مطبوعات و نشريه، روزنامه و مجلههاي گمراهكننده و خواندن آنها حرام است؛ مگر براي نقد و رد آن، توسط كساني كه قدرت شايستگي آن را دارند.
مسأله ( 2162 ) ياري و كمك به نشريههاي اسلامي، علمي و مورد اعتماد و همكاري با آنان از وظايف مهم افراد آگاه و دلسوز بوده و از اموري است كه سبب گسترش معارف و تبليغات اسلامي ميشود.
مسأله ( 2163 ) گرفتن آزاديهاي مشروع مردم و برخورد و نظارت استبدادي بر كارهاي آنها جايز نيست.
مسأله ( 2164 ) ساختن مجسمه و محترم دانستن آن و نصب آن در ميدانها اشكال ندارد.
مسأله ( 2165 ) پوشيدن لباس ويژهي مرد بر زن و لباس ويژهي زن بر مرد در ديد ديگران حرام است.
« استقلال سياسي »
مسأله ( 2166 ) فرا گرفتن و آموزش دانشها، صنعتها و فنآوريهايي كه مورد نياز همگان است و سبب نيرومندي و شكوه جامعهي مسلمانان و برتري نيروهاي دفاعي آنها بر كفار ميشود، بر همه واجب كفايي است و بايد مسلمانان بهگونهاي نيرومند شوند كه طمع كفار را از سرزمين، ناموس، آبرو، اموال، معادن و ثروت خود قطع نمايند.
مسأله ( 2167 ) كمك به افراد ستمكار و كساني كه با دين و احكام آن مخالفت و ستيز دارند و همراهي نمودن آنها در ستم، تجاوز به حريم دين ميباشد و حرام است.
مسأله ( 2168 ) كساني كه ديندار و پايبند به احكام اسلام نيستند و اهل نماز، روزه و وظايف شرعي نميباشند، لياقت عهدهداري كارهاي اجتماعي، اسلامي و منصبهاي همگاني را ندارند و اگر عهدهدار شوند، غاصب و متجاوز به حقوق همگاني شناخته ميشوند.
مسأله ( 2169 ) مسلمانان بايد در ميان خود، با گذشت بوده و همكار يكديگر باشند و نسبت به كفّار از دادن هرگونه امتياز، اختيار و سلطه به آنها در امور مسلمانان پرهيز نمايند.
مسأله ( 2170 ) مزدوران و كاركنان ستمگر كه خود را به عنوان ترويجكنندهي دين معرفي ميكنند و با اهل باطل و برنامههاي نادرست همكاري مينمايند گناهشان بيش از ديگران است و لازم است مسلمانان از آنها دوري نمايند و فريب ظاهر لباس و گفتمان آنها را نخورند.
مسأله ( 2171 ) هر مسلماني بايد استقلال جامعهي مسلمانان، و والايي اسلام و نيرومندي و توان مسلمانان در برابر كفار را از مهمترين امور خود بداند و بهگونهي مرتب آن را پيگيري نمايد.
مسأله ( 2172 ) اگر مسلماني بتواند جامعه و كشور را در مسير اجراي احكام اسلام قرار دهد، بايد به آن همّت گمارد و واجب است با كساني كه اين مهم را دنبال مينمايند همكاري كند.
مسأله ( 2173 ) مبارزه با نفوذ اقتصادي، فكري و سياسي بيگانگان در سرزمينهاي اسلام بر هر مسلماني واجب است و كمك كردن به مهرههاي استعماري كه هدف نفوذ بيگانگان را دنبال مينمايند، حرام است.
مسأله ( 2174 ) بهكارگيري كفّار؛ اعم از ذمّي و غير ذمّي، در ادارهها و سازمانهاي نظارتي كه بر روند كارها نظارت دارند يا بايد امور دفاعي كشور اسلام را زير نظر داشته باشند، جايز نيست و بايد نگهبان، افسر، قاضي و متصديان كارهاي ديگري مانند آن، مسلمان باشند.
مسأله ( 2175 ) ازدواج زن و مرد مسلمان با بهايي جايز نيست و اگر ميان آنها عقدي واقع شود، باطل است؛ خواه زن باشد يا مرد، و جدا شدن از آنها واجب ميباشد و بر مسلمانان لازم است آنها را جدا كنند و نيازي به طلاق نيست، ولي اگر زن نميدانسته است كه مرد، بهايي است يا نميدانسته كه نبايد با بهايي ازدواج كند، پس از جدايي از او بايد عدّهي وطي به شبهه كه برابر عدّهي طلاق است، نگه دارد.
« استقلال اقتصادي »
مسأله ( 2176 ) خريد و فروش اجناس بيگانگاني كه با مسلمانان در جنگ هستند؛ چنانچه سبب نيرومندي آنها گردد و ضعف مسلمانان را به دنبال داشته باشد؛ جز در موارد ناچاري و ضرورت؛ مانند: درمان بيمار و مانند آن، جايز نيست.
مسأله ( 2177 ) مسلمانان بايد در مسايل مالي و اقتصادي؛ بهويژه در روابط كلي، هميشه نيرومندي مسلمانان و برآوردن نيازهاي آنان را در نظر داشته باشند.
مسأله ( 2178 ) بر بازرگانان مسلمان واجب است با همكاري و مشورت يكديگر و تأسيس شركتهاي مورد نياز، از رخنه كردن بيگانگان و مزدوران آنها در كارهاي تجاري و صنعت و مؤسسههاي بازرگاني جلوگيري نمايند و نگذارند فرقههاي گمراه و بيگانه، زمامدار امور اقتصادي مسلمانان شوند و بايد با هر ابزاري كه ميتوانند با دستاندازيهاي آنها مقابله نمايند.
مسأله ( 2179 ) همكاري و شركت در مؤسسههاي فرهنگي بيگانگان و دستههاي گمراه كه از مهرههاي مهم استعمار ميباشند و در جهت كمتوان ساختن مسلمانها و تقويت كفّار گام برميدارند، جايز نيست.
مسأله ( 2180 ) بهدست آوردن دارايي بايد از راه حلال و مشروع باشد و از راههاي حرام؛ مانند: قمار، دزدي و ربا، حرام است.
مسأله ( 2181 ) از چيزهايي كه احترام بسيار دارد، جان، آبرو و دارايي مسلمان است كه هيچ كس حق تجاوز به آن را ندارد؛ مگر در مواردي كه شريعت دربارهي آن حكمي داشته باشد.
مسأله ( 2182 ) خانهي مسلمان محترم است و نميتوان بدون اجازهي وي وارد آن شد و همچنين سر كشيدن به خانهي ديگران از بالاي بام يا شكاف ديوار يا روزنهي در و مانند آن نيز جايز نيست.
مسأله ( 2183 ) وظيفهي هر مسلمان است كه در بهبودي امور و وضع زندگاني و اقتصادي مسلمانان اهتمام نمايد.
مسأله ( 2184 ) مسافرت به سرزمين كفّار و نقاطي كه انسان در آن نميتواند وظايف اسلامي خود را انجام دهد؛ جز در هنگام ضرورت و براي راهنمايي آنها جايز نيست.
مسأله ( 2185 ) غصب داراييهاي مردم حرام است و نميتوان دارايي كسي را بدون رضايت وي تصرف نمود.
مسأله ( 2186 ) ربا دادن و ربا گرفتن و هرگونه معاملهي ربوي؛ خواه طرف معامله شخص باشد يا مؤسسهاي مانند بانك يا شركت حرام است.
مسأله ( 2187 ) اقتصاد، تجارت و بانكداري جامعهي مسلمانان در اثر غفلت آنها و توانمندي بيگانگان، به استكبار جهاني وابسته گرديده است؛ بر اين اساس، تا هنگامي كه اقتصاد اسلامي ترسيم نظاممندي نيافته است و بانكها خود را با آن هماهنگ نكردهاند، مسلمانان توانمند ميتوانند با همكاري يكديگر مؤسسههاي قرضالحسنه اسلامي تأسيس كنند و اين رويارويي آشكار با احكام خدا را به اطاعت از او مبدّل سازند.
مسأله ( 2188 ) مسلمانان بايد در تجارت و معامله و همهي مناسبتها و روابط ميان خود و بيگانگان، دستورهاي اسلام را از هر جهت رعايت كنند و از كمفروشي، خيانت و اجحاف، خودداري نمايند.
مسأله ( 2189 ) دست بردن و دخالت در كارهاي اوقاف؛ مانند: مساجد، مدرسههاي ديني و كتابخانههايي كه وقفي است و سرپرست منصوبي ندارند، براي غيرمجتهد عادل يا كسي كه از طرف او اجازه دارد، حرام و خلاف شرع است و گرفتن و تصرف در وجوهي كه به آنها ميپردازند، جايز نيست.
مسأله ( 2190 ) همكاري مرد با زن نامحرم در كارهاي تجاري و اداري؛ به شيوهاي كه امروزه مرسوم است؛ اگر از محرّمات دوري كنند و احكام شرعي را رعايت نمايند، اشكال ندارد.
حضرت آيت الله العظمي محمد رضا نکونام (مدظلّه العالي)